Duurzaamheid wordt steeds belangrijker bij gebiedsontwikkeling. Dit geldt voor gemeenten en projectontwikkelaars en andere partijen die daarbij betrokken zijn. Het computerprogramma DPL (DuurzaamheidsProfiel van een Locatie) stelt die partijen in staat om kwantitatief de duurzaamheid van een wijk te meten. Dit gebeurt aan de hand van 24 indicatoren. Daardoor wordt het abstracte begrip duurzaamheid concreet vertaald naar de praktijk van de gebiedsontwikkeling. DPL maakt het bovendien mogelijk om op een transparante en afrekenbare (SMART) wijze verantwoording af te leggen over de kwaliteit van duurzaamheid op wijkniveau. In februari 2008 wordt de update van het DPL programma afgerond en komt er een vernieuwd programma op de markt. DPL is nu in 15 gemeenten in Nederland toegepast bij nieuwbouw, herstructurering van bestaande wijken en het beheer van de gerealiseerde wijken. Het gaat daarbij om verschillende type wijken, bijvoorbeeld een park in Almere, een transformatie van een bedrijventerrein in Velsen en ISV wijken in Helmond. DPL geeft in een zo vroeg mogelijk fase inzicht in de kansen en bedreigingen voor duurzaamheid in de wijk. De kansen worden met behulp van instrumenten, zoals Duurzame Kansen Kaarten (DKK) gegenereerd, en helpen gebieden met een hoge kwaliteit te realiseren. Toepassing van DPL geeft de bij gebiedsontwikkeling betrokken partijen een goed instrument in handen om samen aan duurzame wijken te werken. Meer informatie:
Jaap Kortman: 020 - 5255918.

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO) in een internationale context staat momenteel zeer sterk in de belangstelling. Nederlandse bedrijven die via directe investeringen, export en/of via hun toeleveringsketens actief zijn in ontwikkelingslanden worstelen vaak met de vraag hoe ze met name in ontwikkelingslanden met MVO-vraagstukken moeten omgaan en hoe ze hun eigen verantwoordelijkheid hierin kunnen afbakenen. In het verleden heeft IVAM een landendossier gemaakt om met name het MKB informatie te reiken ter ondersteuning en implementatie van MVO in China, met illustratieve praktijkvoorbeelden. Deze informatie is nog steeds beschikbaar op Cd-rom. Op dit moment is IVAM bezig om vergelijkbare dossiers te maken voor Vietnam en Turkije. Meer informatie:
Frans Verspeek: 020-5257395.

In ons lustrumjaar (15 jaar in september!) gaat IVAM opnieuw gedreven aan de slag met onderzoek en advies op het gebied van chemische risico's, duurzaam bouwen, energie en leefbaarheid, duurzaam consumeren, schoner produceren en maatschappelijk verantwoord ondernemen. Daarmee geeft IVAM invulling aan duurzaamheid, dat publiekelijk steeds hoger op de agenda blijkt te staan. Op een manier zoals u dat van ons gewend bent: gedegen, innovatief, praktisch en oplossingsgericht. Wij heffen het glas op een duurzame toekomst. Proost! Jan Kramer, Directeur IVAM

De Europese Commissie, DG Milieu, heeft een consortium van 6 instituten - waaronder IVAM -  opdracht gegeven om de Europese Verfrichtlijn (2004/42/EC) te evalueren. De studie is onlangs gestart, en loopt tot juni 2009. Coördinator is het Duitse Ökopol in Hamburg. De Verfrichtlijn is in April 2004 van kracht geworden, en stelt limieten aan het gehalte vluchtige oplosmiddelen (VOS) in bouwverven, doe-het-zelf verven en autoreparatielakken. Het doel van de richtlijn was, het beperken van de emissies van VOS naar het milieu. VOS dragen bij aan de vorming van zgn. 'troposferisch ozon', dat schadelijk is voor de gezondheid van mensen en voor landbouwgewassen. In de evaluatie moet voor de 27 EU-lidstaten worden nagegaan hoe het is gesteld met de naleving van de richtlijn, en of de monitoringsprogramma's van de nationale overheden toereikend zijn. Verder wordt bekeken of aanscherping of aanpassing van de VOS-limieten mogelijk is, en wat de economische gevolgen zijn van invoering van de 'fase II' limieten voor bouw- en DHZ-verven, die in 2010 van kracht worden. Tenslotte wordt de mogelijkheid voor het uitbreiden van de richtlijn met andere producten bekeken, waaronder verfspuitbussen, staalconserveringslakken, cosmetica, reinigingsmiddelen, en lijmen. Meer informatie, of input voor deze studie:
Jeroen Terwoert, 020-5256927.

In de EU wordt grofweg 60% van het biologisch afbreekbare afval nog altijd gestort. Van de beschikbare verwerkingsalternatieven om het afval nuttig te gebruiken is er niet bij voorbaad een beste alternatief aan te wijzen. Dat is een van de hoofdconclusies uit het Levens Cyclus Analyse project dat IVAM uitvoert voor het Europese JRC in Ispra. In dit project zijn de meest voorkomende verwerkingstechnieken beoordeeld. Een andere belangrijke conclusie is dat  de nuttige productie uit bioafval, zoals compost, elektriciteit, warmte en/of biogas, andere producten met een ongunstiger milieuprofiel zullen vervangen. Deze vermeden productie blijkt in de meeste gevallen de meest efficiënte manier om het milieuprofiel van de verwerking van biologisch afval te verbeteren. Uitgaande van deze conclusie zijn de richtlijnen opgesteld in een tegengestelde levenscyclus benadering. Allereerst, beginnend aan het einde van de cyclus, wordt een keuze gemaakt uit de meest gunstige vermeden productie en vervolgens wordt daarbij de best aansluitende verwerkings- en collectie wijze gekozen, zoals verbranding met energie terugwinning,  compostering, vergisting of vergassing. De richtlijnen en een eenvoudige rekenprogramma, bedoeld voor gemeenten en andere overheden, zal gratis beschikbaar gesteld worden voor publiek gebruik (verwacht april 2008).
Voor meer informatie: 
lca@ivam.uva.nl  +31(0)20 525 5911

Het programmabureau energiebesparing GWW, onderdeel van SenterNovem, heeft in opdracht van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat een aantal activiteiten en instrumenten ontwikkeld waarmee Gemeentes en Provincies worden ondersteund bij het doorvoeren van energiebesparing bij openbare verlichting (www.energiebesparinggww.nl). Aan IVAM is gevraagd om de activiteiten en instrumenten van het programmabureau te evalueren. Provincies en gemeenten die al enige tijd werken met de producten van GWW (de voorlopers) worden gevraagd naar hun ervaringen. Aan provincies en gemeenten die nog niet met energiebesparing bij openbare verlichting bezig zijn geweest, wordt gevraagd waarom niet. Op basis van de interviews wordt een landelijke (nul)meting opgezet die over een aantal jaren herhaald zal worden. Hiermee wordt de bijdrage van de GWW producten aan energiebesparing bij openbare verlichting bepaald. Voor meer informatie:
Jan Uitzinger: 020-5255185.

Van eind 2006 tot oktober 2007 heeft IVAM de Bouwdienst van Rijkswaterstaat (RWS) ondersteuning verleend bij het opzetten van een Kenniscentrum Milieuvriendelijke Smeermiddelen (KMS). Door bevordering van het gebruik van milieuvriendelijke smeermiddelen beoogt RWS de eigen milieuprestaties te verbeteren en duurzaam inkopen te stimuleren. Er is een inventarisatie gemaakt van de toepassingen en technische eisen voor smeermiddelen, en van de beschikbare milieuvriendelijke alternatieven. Relevante informatie is geselecteerd voor opname in het KMS op het RWS intranet. De KMS website biedt onder meer informatie over: (contract)eisen aan milieuvriendelijke smeermiddelen; technische en milieuvoordelen; aandachtspunten en tips bij omkatten; en voorbeelden uit de RWS praktijk. Om voor gangbare toepassingen snel passende milieuvriendelijke alternatieven te kunnen vinden geeft het KMS veel informatie om een zoektocht te bekorten en overleg met leveranciers te vergemakkelijken. Het KMS biedt medewerkers de mogelijkheid direct de website te raadplegen en eventuele vragen voor te leggen aan interne of externe deskundigen. Met IVAM zijn afspraken gemaakt om in de toekomst het KMS te actualiseren en bij vragen van RWS medewerkers ondersteuning te bieden. Meer informatie:
Ckees van Oijen: 020-5256232.

Nanotechnologie is op dit moment een buzz-woord in de wetenschap. En dit nieuwe grote begrip is juist ontzettend klein. Nanotechnologie werkt op moleculaire schaal. Eén nanometer is een miljardste meter en je moet een menselijk haar 50.000 keer kloven om een haardikte van 1 nanometer te krijgen! Nanotechnologie is het geheim achter de steeds kleiner wordende computerchips, energie-efficiënte LED's en veel meer exotische innovaties. Op een goede dag kan het wellicht zelfs uw leven redden, via nano-medicijnen, die op de juiste wijze zeer effectief tumoren kunnen bestrijden. Nanotechnologie zal overal toegepast worden, vaak zonder dat iemand het doorheeft. Ook in de bouw worden grote voordelen verwacht van deze nanotechnologische revolutie, die al loopt; beton is sterker, staal is starder en glas is zelfreinigend. Maar ondanks dat het veld zich ontzettend snel ontwikkelt, is de beschikbare kennis over bloostelling en toxische effecten van nanotechnologie nog schaars. IVAM voert op dit moment een studie uit naar de milieu- en gezondheidseffecten van nanotechnologische ontwikkelingen in de bouw. De resultaten zullen gepresenteerd worden op een workshop die georganiseerd wordt mede met de Europese Federatie van Hout- en bouwarbeiders. Meer informatie:
Pieter van Broekhuizen: 020-5256324.

Medio vorig jaar hebben de meest relevante stakeholders als onderdeel van het zogenaamde Akkoord van Schokland de Intentieverklaring voor het Initiatief voor Duurzame Handel getekend, om vanuit Nederland een bijdrage te leveren aan het verminderen van hardnekkige sociale en ecologische knelpunten in internationale productieketens. De vormgeving van dit IDH-initiatief, gefinancierd vanuit het ministerie van BuZa, is nu in volle vlucht. Op dit moment wordt onder meer een inventarisatie uitgevoerd van knelpunten bij de verduurzaming van ketens en het identificeren van ervaringen en lessen, op basis waarvan lopende verbeterprogramma's zullen worden versterkt en nieuwe opgestart. IVAM is, vanuit haar ervaring met verduurzaming van ketens en kennis in met name de Aziatische regio, hierbij betrokken en voert een analyse uit voor de keteninitiatieven in de textiel/kledingketen en de speelgoedsector. Voor meer informatie:
Peter Koppert: 020-5256274.